سهام نشان‌دهنده مالکیت بخشی از یک شرکت است و یکی از مهم‌ترین طبقات دارایی در اقتصاد مدرن محسوب می‌شود. زمانی که فرد سهام خریداری می‌کند، در سود و زیان اقتصادی آن کسب‌وکار مشارکت می‌کند.
بازده سهام از دو مسیر اصلی ایجاد می‌شود: رشد ارزش شرکت و سود تقسیمی. اگر شرکت در طول زمان سودآورتر شود و ارزش بازار آن افزایش یابد، سهام‌دار نیز از این رشد بهره‌مند می‌شود.
در مقابل، سهام یکی از پرنوسان‌ترین طبقات دارایی است. قیمت آن می‌تواند تحت تأثیر شرایط اقتصادی، عملکرد شرکت، تغییرات صنعت یا حتی احساسات بازار به‌سرعت تغییر کند. ریسک آن هم فقط به نوسان قیمت محدود نمی‌شود؛ در صورت ورشکستگی شرکت، سهام‌داران معمولاً در انتهای صف دریافت مطالبات قرار دارند.
به همین دلیل، سهام بیشتر برای افق‌های زمانی میان‌مدت و بلندمدت مناسب است و نیازمند تحمل نوسان است. نتیجه به بازار، شرکت، قیمت خرید، تنوع و دوره زمانی وابسته است و بازده بلندمدت تضمین‌شده نیست.
جایگاه سهام در سبد دارایی
سهام معمولاً بخشی از سبد است که هدفش رشد بلندمدت است، نه نگه‌داری پول برای هزینه‌های نزدیک. به همین دلیل مهم است که سهم سهام از کل دارایی بر اساس افق زمانی و تحمل نوسان شما تعیین شود، نه بر اساس هیجان بازار. دو نفر با ثروت یکسان ممکن است سهم کاملاً متفاوتی از سهام داشته باشند، چون هدف و افق‌شان فرق دارد.
پیش از خرید از خودتان بپرسید
- افق نگه‌داری‌ام چند سال است و تا آن زمان به این پول نیاز ندارم؟
- اگر ارزش این بخش از سبد به‌طور موقت یک‌سوم کم شود، می‌توانم آرام بمانم و نفروشم؟
- سبد من چند صنعت و چند شرکت را پوشش می‌دهد یا بیشتر ارزشش در یک نماد جمع شده است؟
- دلیل خرید این نماد را می‌توانم در دو جمله بنویسم؟
ریسک‌ها و اشتباهات رایج
- تمرکز در یک شرکت یا یک صنعت؛ وقتی همان بخش افت کند، کل سبد افت می‌کند.
- خرید بر اساس خبر و هیجان و فروش در ترس بازار؛ معمولاً بدترین زمان‌بندی را می‌سازد.
- نادیده‌گرفتن نقدشوندگی؛ بعضی نمادها حجم معامله کمی دارند و فروششان در زمان دلخواه ممکن نیست.
- محدودیت‌های معاملاتی مثل بازهٔ نوسان روزانه یا توقف نماد که خروج سریع را سخت می‌کند.
- مقایسهٔ بازده با دیگران به‌جای مقایسه با هدف خودتان.
در یکوست چگونه ثبت می‌شود؟
هر نماد را با تعداد و بهای خرید ثبت می‌کنید. ارزش روز از آخرین قیمت بازار محاسبه می‌شود و سود و زیان نسبت به بهای ثبت‌شدهٔ شما نشان داده می‌شود. اگر یک نماد را در چند نوبت خریده‌اید، هر خرید جدا ثبت می‌شود تا بهای تمام‌شده دقیق بماند و بعداً بتوانید مقدار را کم یا به دارایی دیگر تبدیل کنید.
