پاسخ کوتاه: بانک‌ها معمولاً قسط را با روش «اقساط مساوی» حساب می‌کنند: نرخ ماهانه = نرخ سالانه ÷ ۱۲۰۰ و قسط = مبلغ وام × نرخ ماهانه × (۱ + نرخ ماهانه)n ÷ ((۱ + نرخ ماهانه)n − ۱). برای یک وام ۱۰۰ میلیون تومانی با سود ۲۳٪ و ۳۶ قسط، قسط ماهانه حدود ۳٬۸۷۰٬۹۷۲ تومان است.
این متن آموزشی است و توصیه‌ی خرید یا فروش نیست.
قسط وام از چه ساخته میشود؟
هر قسط دو بخش دارد: سود ماه همان قسط، که روی ماندهی وام حساب میشود، و اصل، که از بدهی کم میشود. اول دوره مانده زیاد است، پس بیشتر قسط سود است؛ هر چه جلوتر میروید سهم اصل بیشتر میشود. مبلغ قسط ثابت میماند، ولی ترکیبش عوض میشود.
فرمول اقساط مساوی (روش بانک‌ها)
- نرخ ماهانه را حساب کنید: نرخ سالانه ÷ ۱۲۰۰. برای ۲۳٪ میشود ۰٫۰۱۹۱۷.
- تعداد اقساط (n) را بنویسید؛ مثلاً ۳۶ ماه.
- قسط = مبلغ وام × نرخ ماهانه × (۱ + نرخ ماهانه)n ÷ ((۱ + نرخ ماهانه)n − ۱).
با این روش، برای وام ۱۰۰ میلیون تومانی با سود ۲۳٪ در ۳۶ ماه: قسط ماهانه ۳٬۸۷۰٬۹۷۲ تومان، جمع بازپرداخت حدود ۱۳۹٬۳۵۵٬۰۰۰ تومان و سود کل حدود ۳۹٬۳۵۵٬۰۰۰ تومان میشود.
فرمول سود ساده (رایج در قرض‌الحسنه)
بعضی وام‌ها، مثل کارمزد وام قرض‌الحسنه و برخی صندوق‌ها، با فرمول ساده حساب می‌شوند: سود کل = مبلغ وام × نرخ × (تعداد اقساط + ۱) ÷ ۲۴۰۰. قسط هم برابر (مبلغ وام + سود کل) ÷ تعداد اقساط است. برای همان وام ۱۰۰ میلیونی با ۲۳٪ و ۳۶ قسط، سود کل ۳۵٬۴۵۸٬۳۳۳ تومان و قسط ۳٬۷۶۲٬۷۳۱ تومان میشود؛ کمی کمتر از روش اقساط مساوی.
| روش | قسط ماهانه | سود کل |
|---|---|---|
| اقساط مساوی (بانکی) | ۳٬۸۷۰٬۹۷۲ تومان | حدود ۳۹٫۴ میلیون تومان |
| سود ساده | ۳٬۷۶۲٬۷۳۱ تومان | ۳۵٫۵ میلیون تومان |
دورهی تنفس و سپردهی بلوکه چه اثری دارند؟
- دورهی تنفس: چند ماه اول قسطی نمی‌دهید، ولی سود همان ماه‌ها به وام اضافه میشود و اقساط بعدی کمی بزرگ‌تر می‌شوند.
- سپردهی بلوکه: اگر بخشی از وام تا آخر دوره بلوکه بماند، پولی که دستتان می‌رسد کمتر است ولی قسط را روی کل مبلغ می‌دهید. مثلاً وام ۱۸٪ با ۳۰٪ بلوکه، هزینهی واقعی سالانه‌اش به حدود ۴۲٪ می‌رسد.
اینها را میتوانید در ماشینحساب اقساط وام یکوست امتحان کنید؛ جدول اقساط ماه به ماه و هزینهی واقعی وام را هم نشان میدهد.
قبل از گرفتن وام چه چیزهایی را مقایسه کنیم؟
- قسط ماهانه را با درآمد ماهانه‌ی مطمئن مقایسه کنید؛ قسط‌هایی که بیش از یک‌سوم درآمد است فشار زیادی می‌آورد.
- هزینهی واقعی را ببینید، نه فقط نرخ اسمی: کارمزد، بیمه و سپردهی بلوکه را هم حساب کنید.
- اگر وام را برای خرید دارایی می‌گیرید، بازده آن دارایی را با هزینهی واقعی وام مقایسه کنید.
سؤال‌های رایج
فرمول محاسبه قسط وام بانکی چیست؟
قسط = مبلغ وام × r × (۱ + r)n ÷ ((۱ + r)n − ۱) که در آن r نرخ سالانه ÷ ۱۲۰۰ و n تعداد اقساط است.
سود وام قرض‌الحسنه ۴ درصد چطور حساب میشود؟
معمولاً با فرمول ساده: مبلغ × ۴ × (تعداد اقساط + ۱) ÷ ۲۴۰۰. برای ۳۰۰ میلیون تومان و ۶۰ قسط، کارمزد کل ۳۰٫۵ میلیون تومان میشود.
چرا اول وام بیشتر قسط سود است؟
چون سود هر ماه روی ماندهی وام حساب میشود و اول دوره مانده بیشترین مقدار را دارد.
اگر داراییهایتان در چند جاست، در یکوست ثبتشان کنید تا ارزش روز، سود و زیان و ترکیب سبدتان را یکجا ببینید.